Impostor Syndrome คืออะไร? ทำไมคนเก่งยังรู้สึกว่าตัวเองไม่ดีพอ

Impostor Syndrome คืออะไร? เมื่อคุณเก่งพอแล้ว แต่ยังรู้สึกว่าตัวเองไม่ดีพอ

เคยรู้สึกไหมว่า แม้จะทำงานสำเร็จ ได้รับคำชมจากหัวหน้า หรือได้รับโอกาสใหม่ในหน้าที่การงาน แต่ลึก ๆ กลับรู้สึกว่าตัวเอง “ยังไม่เก่งพอ”

หลายคนมองว่าความสำเร็จที่ได้รับเป็นเพียงเรื่องของโชค หรือคิดว่าสักวันหนึ่งคนรอบข้างจะค้นพบว่าตัวเองไม่ได้มีความสามารถอย่างที่ทุกคนเข้าใจ ความรู้สึกเหล่านี้อาจเกิดขึ้นได้กับใครหลายคน โดยเฉพาะในช่วงเริ่มงานใหม่ ได้รับการเลื่อนตำแหน่ง หรือกำลังเผชิญความท้าทายที่ไม่คุ้นเคย

หากคุณเคยมีความรู้สึกแบบนี้ คุณอาจกำลังเผชิญกับ Impostor Syndrome ซึ่งเป็นภาวะทางจิตวิทยาที่พบได้บ่อยในคนทำงาน และไม่ได้หมายความว่าคุณไม่มีความสามารถแต่อย่างใด

Impostor Syndrome หรือที่เรียกว่า Impostor Phenomenon คือภาวะที่บุคคลรู้สึกว่าตนเองไม่คู่ควรกับความสำเร็จที่ได้รับ แม้จะมีผลงานหรือความสามารถที่พิสูจน์ได้จริงก็ตาม

ผู้ที่มีภาวะนี้มักเชื่อว่าความสำเร็จเกิดจากโชค จังหวะที่เหมาะสม หรือความช่วยเหลือจากผู้อื่น มากกว่าความสามารถของตัวเอง และกังวลว่าวันหนึ่งคนอื่นจะค้นพบว่าตนเอง “ไม่ได้เก่งจริง”

แม้ชื่อจะมีคำว่า Syndrome แต่ Impostor Syndrome ไม่ใช่โรคหรือความผิดปกติทางจิตเวช หากแต่เป็นรูปแบบความคิดและความรู้สึกที่ส่งผลต่อความมั่นใจในการทำงานและการใช้ชีวิต ซึ่งสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกคน ไม่ว่าจะเป็นนักศึกษาจบใหม่ พนักงาน ผู้บริหาร หรือแม้แต่ผู้เชี่ยวชาญที่ประสบความสำเร็จในสายอาชีพ

สัญญาณที่บ่งบอกว่าคุณอาจกำลังเผชิญ Impostor Syndrome

แม้แต่ละคนจะมีประสบการณ์แตกต่างกัน แต่สัญญาณที่พบได้บ่อย ได้แก่

1. มองว่าความสำเร็จเกิดจากโชคมากกว่าความสามารถ
เมื่อได้รับคำชม คุณอาจคิดว่าเป็นเพราะโชคดี หรือมีคนช่วยเหลือ มากกว่าจะยอมรับว่าความสำเร็จนั้นเกิดจากความพยายามของตัวเอง

2. ตั้งมาตรฐานให้ตัวเองสูงเกินไป
คุณรู้สึกว่าต้องทำทุกอย่างให้สมบูรณ์แบบ และผิดหวังกับตัวเองมากเมื่อเกิดข้อผิดพลาด แม้จะเป็นเรื่องเล็กน้อย

3. ไม่กล้ารับโอกาสใหม่
แม้จะมีคุณสมบัติครบ คุณกลับลังเลที่จะสมัครงาน รับผิดชอบโปรเจกต์ใหม่ หรือสมัครเลื่อนตำแหน่ง เพราะคิดว่าตัวเองยังไม่พร้อม

4. มองข้ามความสำเร็จของตัวเอง
คุณมองว่าผลงานที่ทำได้เป็นเรื่องธรรมดา และให้ความสำคัญกับข้อผิดพลาดมากกว่าสิ่งที่ทำได้ดี

5. เปรียบเทียบตัวเองกับคนอื่นตลอดเวลา
เมื่อเห็นเพื่อนร่วมงานประสบความสำเร็จ คุณอาจรู้สึกว่าตัวเองยังไม่ดีพอ ทั้งที่แต่ละคนมีประสบการณ์และเส้นทางการเติบโตที่แตกต่างกัน

ข้อมูลอ้างอิง : Brightsidepeople

Impostor Syndrome สามารถเกิดขึ้นได้กับทุกคน แต่พบได้บ่อยในกลุ่มต่อไปนี้
– นักศึกษาจบใหม่ที่เพิ่งเริ่มต้นทำงาน
– ผู้ที่เพิ่งเปลี่ยนสายงานหรือเปลี่ยนองค์กร
– พนักงานที่ได้รับการเลื่อนตำแหน่ง
– ผู้ที่ทำงานในสภาพแวดล้อมที่มีการแข่งขันสูง
– คนที่คาดหวังกับตัวเองมากและต้องการทำผลงานให้ดีที่สุด

ในความเป็นจริง การรู้สึกไม่มั่นใจเมื่อกำลังเรียนรู้สิ่งใหม่เป็นเรื่องปกติ เพราะการเติบโตมักมาพร้อมกับความท้าทาย ความรู้สึกเหล่านี้ไม่ได้สะท้อนว่าคุณไม่มีความสามารถ แต่กำลังบอกว่าคุณกำลังเรียนรู้และพัฒนาตัวเองอยู่

Impostor Syndrome ส่งผลต่อการทำงานอย่างไร?

แม้ภายนอกคนที่มี Impostor Syndrome จะดูเป็นคนตั้งใจทำงานและมีความรับผิดชอบ แต่ภายในอาจต้องเผชิญกับแรงกดดันอย่างต่อเนื่อง

หลายคนทำงานหนักเกินความจำเป็นเพราะกลัวความผิดพลาด บางคนไม่กล้าแสดงความคิดเห็นในที่ประชุม หรือปฏิเสธโอกาสใหม่ ๆ เพราะคิดว่าตัวเองยังไม่พร้อม ทั้งที่ความสามารถและประสบการณ์อาจเพียงพอแล้ว

หากปล่อยให้ความรู้สึกนี้สะสมเป็นเวลานาน อาจส่งผลให้เกิดความเครียด ความเหนื่อยล้าสะสม หรือความรู้สึกหมดไฟในการทำงาน (Burnout)

ที่สำคัญ Impostor Syndrome ยังทำให้หลายคนลังเลที่จะสมัครงาน เปลี่ยนงาน ขอขึ้นเงินเดือน หรือรับตำแหน่งที่ท้าทายกว่าเดิม ทั้งที่โอกาสเหล่านั้นอาจเป็นก้าวสำคัญของการเติบโตในสายอาชีพ

ในความเป็นจริง ผู้สมัครจำนวนไม่น้อยมีคุณสมบัติเหมาะสมกับตำแหน่งงาน แต่กลับตัดสินใจไม่สมัครเพราะรู้สึกว่าตัวเองยังไม่พร้อม ทั้งที่นายจ้างมักพิจารณาจากภาพรวมของทักษะ ประสบการณ์ และศักยภาพในการเรียนรู้ ไม่ใช่เพียงการมีคุณสมบัติครบทุกข้อ

หากคุณกำลังลังเลว่าจะเริ่มหางานหรือสมัครงานดีหรือไม่ การพูดคุยกับที่ปรึกษาด้านการจัดหางานอาจช่วยให้มองเห็นจุดแข็งของตัวเองได้ชัดเจนขึ้น รวมถึงแนะนำตำแหน่งงานที่เหมาะกับประสบการณ์และเป้าหมายในอาชีพของคุณ

ข้อมูลอ้างอิง : Manarom

วิธีรับมือกับ Impostor Syndrome

แม้ความรู้สึกเหล่านี้จะเกิดขึ้นได้กับหลายคน แต่ก็สามารถเรียนรู้ที่จะจัดการได้

ยอมรับว่าความรู้สึกนี้เกิดขึ้นได้
การรู้ว่าคนจำนวนมาก รวมถึงคนที่ประสบความสำเร็จในหลากหลายอาชีพ เคยเผชิญกับความรู้สึกแบบเดียวกัน จะช่วยให้คุณไม่กดดันหรือตำหนิตัวเองมากเกินไป

บันทึกความสำเร็จของตัวเอง
ลองจดโปรเจกต์ที่ทำสำเร็จ เป้าหมายที่บรรลุ หรือคำชื่นชมที่ได้รับจากหัวหน้าและเพื่อนร่วมงานไว้บ้าง เพราะเมื่อเกิดความรู้สึกไม่มั่นใจ สิ่งเหล่านี้จะช่วยเตือนว่าความสำเร็จไม่ได้เกิดจากโชคเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากความพยายามและความสามารถของคุณ

เปลี่ยนมุมมองต่อความผิดพลาด
ไม่มีใครสามารถทำทุกอย่างได้สมบูรณ์แบบ ความผิดพลาดไม่ใช่หลักฐานว่าคุณไม่มีความสามารถ แต่เป็นโอกาสในการเรียนรู้และพัฒนาตัวเองให้ดียิ่งขึ้น

หยุดเปรียบเทียบตัวเองกับคนอื่น
สิ่งที่เราเห็นจากผู้อื่นมักเป็นเพียงผลลัพธ์ ไม่ใช่เบื้องหลังของความพยายามหรืออุปสรรคที่พวกเขาเคยผ่าน ลองหันมาเปรียบเทียบตัวเองกับเมื่อวาน แล้วคุณจะเห็นว่าตัวเองเติบโตขึ้นมากกว่าที่คิด

ขอ Feedback จากคนที่ไว้ใจได้
บางครั้งเราประเมินตัวเองต่ำกว่าความเป็นจริง การรับฟังความคิดเห็นจากหัวหน้า เพื่อนร่วมงาน หรือที่ปรึกษาที่มีประสบการณ์ จะช่วยให้มองเห็นจุดแข็งและศักยภาพของตัวเองได้ชัดเจนขึ้น

ข้อมูลอ้างอิง : Psy.Chula, Thepotential

อย่าปล่อยให้ความไม่มั่นใจทำให้คุณพลาดโอกาส

หลายคนที่มีความสามารถกลับไม่กล้าสมัครงานในตำแหน่งที่สนใจ เพราะคิดว่าตัวเองยังไม่เก่งพอ ทั้งที่ในความเป็นจริง นายจ้างมักมองทั้งประสบการณ์ ทักษะ และศักยภาพในการเรียนรู้ มากกว่าการเป็นผู้สมัครที่สมบูรณ์แบบ

ทุกโอกาสคือการเรียนรู้ และไม่มีใครพร้อมสำหรับทุกบทบาทตั้งแต่วันแรก การกล้าก้าวออกจากพื้นที่ที่คุ้นเคยอาจเป็นจุดเริ่มต้นของการเติบโตที่คุณคาดไม่ถึง

หากคุณกำลังลังเลว่าจะสมัครงานหรือเปลี่ยนงานดีหรือไม่ ลองปรึกษาที่ปรึกษาด้านการจัดหางาน เพราะนอกจากจะแนะนำตำแหน่งที่เหมาะกับทักษะและประสบการณ์แล้ว ยังช่วยให้คุณมองเห็นจุดแข็งของตัวเองจากมุมมองของตลาดแรงงานได้อีกด้วย

ที่ Personnel Consultant เราพร้อมช่วยแนะนำตำแหน่งงานที่เหมาะกับทักษะและประสบการณ์ของคุณ พร้อมให้คำปรึกษาเกี่ยวกับการสมัครงาน การเตรียมตัวสัมภาษณ์ และการวางแผนเส้นทางอาชีพ เพื่อให้คุณก้าวสู่โอกาสใหม่ได้อย่างมั่นใจ

ดูตำแหน่งงานล่าสุดของเราได้ที่นี่

About Us

Personnel Consultant Manpower (Thailand) Co., Ltd. ให้บริการด้านการจัดหางานและสรรหาบุคลากร ทั้งชาวไทยและชาวญี่ปุ่น มากว่า 30 ปี
ผู้สมัครสามารถลงทะเบียนฝากประวัติได้ที่ https://www.personnelconsultant.co.th/jobseeker/register_jobseeker/
หรือส่งเรซูเม่ (ภาษาอังกฤษ) ทางอีเมล jobs@personnelconsultant.co.th

🔸เพอร์ซันแนลฯ ดูแลทั้งคนหางานและองค์กรที่หาคน | สอบถามเพิ่มเติม
📧 Email: jobs@personnelconsultant.co.th
📞 Phone: 02-2608454

Contact & Follow Us