ความลับของตู้กดน้ำญี่ปุ่น : นวัตกรรมที่คิดมาแล้วเพื่อช่วยชีวิตยามภัยพิบัติ
ถ้าใครเคยไปเที่ยวประเทศญี่ปุ่น ภาพหนึ่งที่คุ้นตาคือ ตู้ขายของอัตโนมัติต่างๆ (Vending Machine) โดยเฉพาะ “ตู้กดน้ำ” ที่ตั้งเรียงรายอยู่ทุกมุมถนนตั้งแต่หน้าสถานีรถไฟอันวุ่นวาย ตรอกซอกซอย ไปจนถึงพื้นที่ชนบทอันเงียบสงบ ด้วยจำนวนมากกว่า 4 ล้านตู้ เพื่อเพิ่มความสะดวก ความรวดเร็ว และการเข้าถึงได้ทุกที่ทุกเวลาตลอด 24 ชั่วโมงให้กับคนญี่ปุ่น
ภาพของตู้กดน้ำญี่ปุ่นที่ตั้งเรียงรายที่หลายคนคุ้นตาเป็นอย่างดี แต่ทราบไหมว่าภายใต้ตู้กดน้ำธรรมดาๆ เหล่านี้ คือจิตวิญญาณการออกแบบที่คิดมาแล้วอย่างลึกซึ้งแบบฉบับคนญี่ปุ่น คือ แนวคิด Omotenashi (การใส่ใจและคิดเผื่อผู้อื่น) และ Bosai (การเตรียมพร้อมรับมือภัยพิบัติ) เพราะในวันที่แผ่นดินไหวรุนแรงหรือเกิดวิกฤตธรรมชาติ ตู้กดน้ำเหล่านี้จะเปลี่ยนบทบาททันที จาก “ตู้ขายของ” กลายเป็น “ศูนย์บรรเทาทุกข์และเสบียงฉุกเฉิน” เพื่อช่วยชีวิตคนและนี่คือ 4 ความใส่ใจของคนญี่ปุ่นที่คิดมาแล้วผ่านตู้กดน้ำยามเกิดภัยพิบัติ
1. โหมด “แจกฟรี” ยามเกิดภัยพิบัติ (Free Dispense Mode)
ในภาษาญี่ปุ่น ตู้ประเภทนี้ถูกเรียกว่า Saigai Taiou Jidouhanbaiki (災害対応自動販売機) หรือ ตู้ขายของอัตโนมัติเพื่อการรองรับภัยพิบัติ ปกติแล้วเครื่องดื่มในตู้จะถูกล็อกไว้ด้วยระบบชำระเงิน แต่เมื่อเกิดเหตุการณ์แผ่นดินไหวหรือภัยธรรมชาติรุนแรง จนระบบคมนาคมและร้านค้าต่างหยุดชะงัก เจ้าหน้าที่ท้องถิ่น ผู้ดูแลตู้จะสามารถไขกุญแจ หรือ Remote Control จากศูนย์ควบคุม ทำการส่งสัญญาณเพื่อเปิดโหมดฉุกเฉิน สิ่งที่เกิดขึ้นคือ ตู้กลายเป็นโหมดแจกฟรี ประชาชนที่ประสบภัยสามารถเดินมากดปุ่มเลือกน้ำดื่ม นม หรือเครื่องดื่มเกลือแร่ไปประทังชีวิตได้ฟรีโดยไม่ต้องหยอดเหรียญแม้แต่เยนเดียว
2. ไฟดับก็ยังทำงานได้ (Backup Power System)
หนึ่งในปัญหาใหญ่ที่สุดเมื่อเกิดเหตุแผ่นดินไหวคือ ระบบไฟฟ้าดับทั้งเมือง ซึ่งถ้าเป็นตู้กดน้ำทั่วไป เครื่องคงกดยังไงก็ไม่มีวันจ่ายน้ำออกมา แต่คนญี่ปุ่นคิดเผื่อไปไกลกว่านั้น ตู้ใหม่ๆ หรือ บางตู้จะมีการติดตั้ง
– แบตเตอรี่และโซลาร์เซลล์ ตู้รุ่นใหม่ๆ จะมีระบบสำรองไฟในตัว สามารถจ่ายเครื่องดื่มต่อได้อีกหลายสิบชั่วโมงแม้ไม่มีไฟฟ้าจากสายส่งหลัก
– คันโยกปั่นไฟด้วยมือ (Manual Crank) หากไฟสำรองหมด ตู้บางรุ่นถูกออกแบบให้มี คันโยกมือหมุน ซ่อนอยู่ด้านข้าง ประชาชนสามารถช่วยกันหมุนคันโยกเพื่อสร้างกระแสไฟฟ้ากระตุ้นให้ระบบกลไกการจ่ายน้ำทำงานได้
3. ศูนย์รวมข้อมูลข่าวสาร และ Wi-Fi ฉุกเฉิน
ในสภาวะวิกฤตข้อมูลข่าวสารมีค่าไม่แพ้เสบียงอาหาร เพราะความสับสนอาจนำไปสู่อันตรายถึงชีวิต
ตู้กดน้ำยามภัยพิบัติจำนวนมากจึงถูกติดตั้ง ด้วยระบบหน้าจอแสดงผล LED ที่จะตัดสัญญาณเข้าสู่ “กระดานข่าวฉุกเฉิน” ทันทีเมื่อเกิดเหตุ เพื่อแจ้งเตือนภัยคลาดเคลื่อน ทิศทางของสึนามิ เส้นทางอพยพ หรือพิกัดของศูนย์พักพิง (Evacuation Center) ที่ใกล้ที่สุด
นอกจากนี้ ในเวลาที่สัญญาณโทรศัพท์มือถือขัดข้องจากการใช้งานพร้อมกัน ตู้กดน้ำเหล่านี้หลายแห่งยังทำหน้าที่เป็น Wi-Fi Hotspot ฟรี เพื่อให้ประชาชนสามารถส่งข้อความยืนยันความปลอดภัยให้ครอบครัว หรือแจ้งขอความช่วยเหลือออนไลน์ได้ทันที
4. สติ๊กเกอร์ข้างตู้ระบุพิกัดที่แม่นยำเพื่อทีมกู้ภัย (Location Address Sticker)
หากลองสังเกตบริเวณข้างตู้กดน้ำในญี่ปุ่น จะเห็นสติ๊กเกอร์แผ่นเล็กๆ ที่ระบุ ที่อยู่อย่างละเอียดและรหัสตำแหน่งระบุพิกัด ติดไว้เสมอ ฟังดูเหมือนเป็นรายละเอียดเล็กน้อย แต่นี่คือสิ่งคิดมาแล้วสำหรับวินาทีชีวิต เมื่อเกิดอุบัติเหตุหรือมีผู้บาดเจ็บยามแผ่นดินไหว ผู้คนมักตกใจจนทำอะไรไม่ถูกและไม่สามารถบอกตำแหน่งที่ตัวเองอยู่ให้รถพยาบาลหรือรถฉุกเฉินฟังได้ การมีสติ๊กเกอร์นี้ติดไว้ ทำให้ผู้ประสบเหตุเพียงแค่เดินมาที่ตู้กดน้ำที่ใกล้ที่สุด อ่านตัวเลขบนสติ๊กเกอร์ให้หน่วยกู้ชีพ (119) ฟัง เจ้าหน้าที่ก็จะสามารถเดินทางมาถึงจุดเกิดเหตุได้อย่างแม่นยำโดยไม่ต้องเสียเวลาหลงทาง
แนวคิดตู้กดน้ำกู้ภัยเริ่มพัฒนาขึ้นช่วงปี 2002–2003 โดยเริ่มจากเหตุการณ์แผ่นดินไหว Niigata Chuetsu (ปี 2004) เป็นครั้งแรกๆ ที่ถูกทดลองใช้ และเหตุการณ์แผ่นดินไหวใหญ่ของญี่ปุ่น (Great East Japan Earthquake ปี 2011) ทำให้ตู้กดน้ำฉุกเฉินได้รับการยอมรับอย่างมากเพราะสามารถแจกจ่ายน้ำดื่มและเครื่องดื่มฟรีแก่ผู้ประสบภัยนับล้านขวดในภาวะที่ร้านค้าและระบบประปาไม่สามารถให้บริการได้ หลังจากนั้นเป็นต้นมา เทศบาลเมืองต่างๆ ในญี่ปุ่นจึงสั่งให้มีการติดตั้งตู้กดน้ำในพื้นที่สาธารณะต้องรองรับโหมดภัยพิบัติเป็นมาตรฐานหลัก
เรื่องนี้ทำให้เราเห็นว่า การออกแบบของคนญี่ปุ่นไม่ได้หยุดอยู่แค่การสร้างความสะดวกสบายในวันปกติ แต่เป็นการคิดเผื่อไปถึงวันที่เลวร้ายที่สุด ว่าสิ่งโครงสร้างพื้นฐานที่มีอยู่เต็มเมือง จะถูกนำมาปรับใช้เพื่อปกป้องและรักษาชีวิตมนุษย์ได้อย่างไรนั่นเอง
ตัวอย่างตู้กดน้ำอัตโนมัติที่มีฟังก์ชั่นสำหรับช่วยเหลือยามเกิดภัยพิบัติ เช่น แผ่นดินไหว เครดิตภาพ : dydo
ที่มา : Krungsri , ccbji , suntory , dydo
About Us
บริษัทจัดหางาน เพอร์ซันแนล คอนซัลแตนท์ฯ เราเป็นบริษัทจัดหางานญี่ปุ่นในกรุงเทพ ให้บริการจัดหางานและสรรหาบุคลากรที่มีความสามารถทั้งชาวไทยและญี่ปุ่นมาเป็นเวลากว่า 30 ปี
ท่านที่มองหางาน สนใจทำงานบริษัทญี่ปุ่น ไทยและต่างชาติ ลงทะเบียนสมัครงานกับเพอร์ซันแนลฯ ฟรี!! ไม่มีค่าใช้จ่าย
ต้องการฝากประวัติ Click
สอบถามโทร 02-2608454 หรือส่งเรซูเม่ (ภาษาอังกฤษ) jobs@personnelconsultant.co.th
Contact & Follow Us
