วัฒนธรรมการทำงานที่ชาวต่างชาติต้องรู้ก่อนเข้าบริษัทญี่ปุ่น

การทำงานในญี่ปุ่นมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวที่ผสมผสานระหว่าง “ความเป็นระบบระเบียบ” และ “วัฒนธรรมองค์กรแบบกลุ่ม” ซึ่งหลายอย่างอาจแตกต่างจากประเทศอื่นอย่างชัดเจน โดยบทความนี้สามารถสรุปประเด็นสำคัญได้ดังต่อไปนี้

ระบบ年功序列และ終身雇用

หนึ่งในโครงสร้างการทำงานแบบดั้งเดิมของญี่ปุ่นคือ 年功序列 (nenkoujouretsu) หรือระบบอาวุโส ที่ให้ความสำคัญกับอายุงานมากกว่าความสามารถในช่วงเริ่มต้น ควบคู่กับ 終身雇用 (shuushikoyou) หรือระบบจ้างงานระยะยาวที่พนักงานมักทำงานกับบริษัทเดียวไปจนเกษียณ

ลักษณะเด่นคือ

1. ยิ่งทำงานนาน เงินเดือนและตำแหน่งจะค่อย ๆ เพิ่มขึ้น
2. ความมั่นคงในการทำงานสูง
3. เน้นความผูกพันระยะยาวกับองค์กร

อย่างไรก็ตาม ระบบนี้ก็มีข้อเสีย เช่น

1. พนักงานรุ่นใหม่หรือคนอายุน้อยอาจเติบโตช้ากว่า
2. การเลื่อนตำแหน่งอาจไม่ขึ้นอยู่กับความสามารถเพียงอย่างเดียว

บทความแนะนำ : 外国人社員が戸惑う日本企業の独特な企業文化とは

วัฒนธรรมการทำงานTeamwork

บริษัทญี่ปุ่นให้ความสำคัญกับ ทีมเวิร์ค อย่างมาก โดยทั่วไปจะมีลักษณะคือ

1. การแบ่งหน้าที่ชัดเจน
2. การช่วยเหลือกันในทีม
3. การให้ความสำคัญกับความสามัคคีมากกว่าความโดดเด่นของปัจเจก

 แนวคิดนี้ทำให้การทำงานเป็นไปอย่างราบรื่น แต่ในบางกรณีก็อาจทำให้การตัดสินใจหรือการเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นช้ากว่าระบบที่เน้นปัจเจกบุคคล

บทความเพิ่มเติม : 日本の会社で大切なのは、チームワーク

วัฒนธรรมการสังสรรค์หลังเลิกงาน

ในอดีต การไปดื่มหรือรับประทานอาหารร่วมกันหลังเลิกงานเป็นเรื่องปกติในญี่ปุ่น เรียกว่า “การสร้างความสัมพันธ์นอกงาน” โดยมีจุดประสงค์เพื่อผ่อนคลายจากการทำงาน พูดคุยเรื่องที่ไม่สะดวกพูดในที่ทำงาน และสร้างความสนิทสนมในทีม กิจกรรมลักษณะนี้ช่วยเพิ่มความสัมพันธ์ในองค์กร แต่ในปัจจุบัน คนรุ่นใหม่เริ่มให้ความสำคัญกับเวลาส่วนตัวมากขึ้น ทำให้การสังสรรค์หลังงานลดลงอย่างค่อยเป็นค่อยไป

บทความเพิ่มเติม : 会社の飲み会文化

วัฒนธรรมเอกลักษณ์ในที่ทำงานของชาวญี่ปุ่นที่ชาวต่างชาติมักสับสน

1.การโค้ง お辞儀 (ojigi)

การโค้งถือเป็นมารยาทสำคัญของญี่ปุ่น โดยระดับความลึกของการโค้งสะท้อนระดับความเคารพ
การโค้งลึกถือเป็นการแสดงความเคารพสูงสุด แต่ชาวต่างชาติอาจสับสนเรื่องจังหวะและความเหมาะสม

2.การใช้敬語 (keigo)

ภาษาสุภาพในญี่ปุ่นแบ่งเป็น

• 尊敬語 (ภาษายกย่อง – sonkeigo)
• 謙譲語 (ภาษาถ่อมตน- kenjougo)
• 丁寧語 (ภาษาสุภาพทั่วไป – teineigo)

การใช้敬語(keigo)อย่างถูกต้องถือเป็นสิ่งจำเป็นในธุรกิจญี่ปุ่น แต่ก็เป็นหนึ่งในความยากสำหรับชาวต่างชาติ เพราะมีกฎซับซ้อน หากใช้ผิดอาจส่งผลต่อภาพลักษณ์ได้

3.การแลกนามบัตร 

การแลกนามบัตร (名刺 Meishi) เป็น “ก้าวแรกของธุรกิจญี่ปุ่น” มีมารยาทเฉพาะ เช่น

• รับ–ส่งด้วยสองมือ
• ไม่รีบเก็บทันที
• วางบนโต๊ะอย่างสุภาพระหว่างสนทนา

นามบัตรถือเป็นตัวแทนของคู่สนทนา จึงต้องได้รับการปฏิบัติอย่างให้เกียรติ

4.ความเงียบในที่ประชุม

ในหลายวัฒนธรรม ความเงียบอาจหมายถึงความไม่มั่นใจ แต่ในญี่ปุ่น ความเงียบมักหมายถึง

• กำลังคิด
• กำลังประมวลข้อมูล
• กำลังพิจารณาอย่างรอบคอบ

จึงไม่จำเป็นต้องตีความในเชิงลบเสมอไป

บทความเพิ่มเติม : Silence in Japanese Business Culture and Communication 

วัฒนธรรมภายในองค์กร

กิจกรรมภายในบริษัทญี่ปุ่นมีบทบาทสำคัญต่อความสัมพันธ์ เช่น งานเลี้ยงส่งท้ายปี 忘年会 (bounenkai)  งานเลี้ยงปีใหม่ 新年会 (shinnenkai) กิจกรรมกีฬาในบริษัท 社内運動会 (shanai undoukai) เทศกาลตามฤดูกาล 季節行事 (kisetsugyouji) กิจกรรมเหล่านี้ช่วยเสริมความสัมพันธ์ระหว่างพนักงานและสร้างความเป็นหนึ่งเดียวขององค์กร

การเปลี่ยนแปลงในยุคปัจจุบัน

ปัจจุบัน ญี่ปุ่นกำลังเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงของตลาดแรงงาน มีการจ้างแรงงานต่างชาติมากขึ้นเพื่อเติมเต็มกำลังคนส่งผลให้บริษัทต่าง ๆ ต้องปรับตัวเพื่อสร้างสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมกับความหลากหลายทางวัฒนธรรม ขณะเดียวกัน ผู้ที่เข้ามาทำงานในญี่ปุ่นเองก็จำเป็นต้องเข้าใจวัฒนธรรมการทำงานและมารยาทพื้นฐานเพื่อให้สามารถปรับตัวได้อย่างราบรื่น

 

ที่มาข้อมูล

外国人社員が戸惑う日本企業の独特な企業文化とは

日本にしかない文化30選

มารยาทและวัฒนธรรมการแลกนามบัตร 

 

About Us

บริษัทจัดหางาน เพอร์ซันแนล คอนซัลแตนท์ฯ เราเป็นบริษัทจัดหางานญี่ปุ่นในกรุงเทพ  ให้บริการจัดหางานและสรรหาบุคลากรที่มีความสามารถทั้งชาวไทยและญี่ปุ่นมาเป็นเวลากว่า 30 ปี
ท่านที่มองหางาน สนใจทำงานบริษัทญี่ปุ่น ไทยและต่างชาติ  ลงทะเบียนสมัครงานกับเพอร์ซันแนลฯ   ฟรี!! ไม่มีค่าใช้จ่าย
ต้องการฝากประวัติ Click
สอบถามโทร 02-2608454 หรือส่งเรซูเม่ (ภาษาอังกฤษ) jobs@personnelconsultant.co.th

Contact & Follow Us